در هنگام صدور روايت است . بىشك توجه به اين شرايط در فهمِ صحيحِ مرادِ معصوم عليه السلام تأثير خواهد داشت . اكنون نمونه‌هايى از اين موارد را در « وافى » مطرح مىكنيم : الف ) امام صادق عليه السلام مىفرمايد : اعْرِبُوا حَديثَنا فَانَّا قَوْمٌ فُصَحاءُ . مراد از اعراب در اين روايت چيست ؟ مرحوم فيض دو احتمال مطرح مىكند : 1 - مراد تلفظ صحيح حروف و حركات كلمه‌ها است . بنابر اين مراد امام عليه السلام آن است كه كلمات را درست برزبان جارى سازيد . 2 - مراد از اعراب ، نوشتن صحيح حروف و گذاشتن حركات آخر كلمه‌هاست . يعنى با نقطه گذارى حروف ، از اشتباه آنها با همديگر بپرهيزيد . حركت‌هاى آخر كلمات را هم رعايت كنيد . بعد معناى اول را ترجيح مىدهد و چنين استدلال مىكند كه معناى اولى با روش پيشينيان هماهنگى بيشترى دارد . « 1 » سخن فيض ناظر به تاريخ نقطه‌گذارى حروف و حركت‌گذارى كلمات در رسم الخطّ عربى است . چنان كه در تاريخ آمده است ؛ در صدر اسلام حروف نقطه نداشتند و لذا گاهى با هم مشتبه مىشدند . كلمات نيز داراى اعراب نحوى در نوشتار نبودند . نخستين كسانى كه در راه نقطه‌گذارى و اعراب‌گذارى قرآن قدم برداشتند و كم كم اين امور را در خطّ عربى وارد كردند ابوالاسود دؤلى « 2 » و دو شاگردش يحيى بن يعمر « 3 » و نصربن عاصم ليثى « 4 »

--> ( 1 ) . الوافى ، ج 1 ، ص 233 . ( 2 ) . سال فوت ابوالاسود را بين 69 تا 101 هجرى قمرى ، يعنى مردد ميان 31 سال نوشته‌اند . نام او ظالم بن عمروبن سفيان است و مدتى مصاحبت امام على 7 را درك كرده است . او در فقه و حديث پايگاه رفيعى در بصره يافت . ( شرح حال ابو الاسود در : تاريخ قرآن راميار ، ص 532 ؛ بغية الوعاة ، ج 2 ، ص 22 ؛ انباه الرواة ، ج 1 ، ص 48 - 49 ؛ اخبار النحويين البصريين ، ص 12 . ( 3 ) . يحيى از قاريان معروف بصره و اصلًا ايرانى و شيعه بود . وى در سال 45 هجرى در بصره متولد و از شيعيان على 7 محسوب مىشد . حجاج وى را به خراسان تبعيد كرد . وى در سال 129 ق . در مرو وفات يافت . ( شرح حال ابو الاسود در تاريخ قرآن راميار ، ص 535 و 536 . ) ( 4 ) . نصربن عاصم ليثى ( م 89 يا 90 ق . ) يكى از قاريان بصره و فصحاى معروف عرب و از شاگردان ابوالاسود و يحيى بن يعمراست . ( تاريخ قرآن ، ص 536 . )